Herria
La Mancha eskualdeko udalerria, Ciudad Realeko probintzian, bere Inauteria, Nazio Mailako Turismo Intereseko Jai izendatua, Gaztela-Mantxako berezienetako bat dena bere maskara eta pertsonaia tradizionalengatik. Izan zituen hamaika haize-errotetatik zazpi gordetzen ditu, El Ama, La Sobrina, Dulcinea edo Maritornes bezalako izen zerbantinoez bataiatuak, eta bere ikur bisuala La Copa da, 1934ko ur-biltegia kaliz-siluetarekin; bere mahastiak 1880tik Frantziako mahastiak suntsitu zituen filoxeraren ondorengo hedapen handia bizi izan zuen, eta Sierra de la Sevillanak, 928 metrokoak, mugartearen horizontaltasuna hausten du.
Monumentua
Herenciako parrokia tenplua da, Ciudad Realgo La Manchan, eraikuntza 1713an amaitu zena: gurutze latindarreko plantakoa eta nabe bakarrekoa, apaindutako upel-ganga batez estalia, ia 60 metroko garaiera duen dorre batengatik bereizten da, Bihotz Sakratuaren eskultura batez koroatua. Barnealdean Las tres generaciones izeneko olio-lana gordetzen du, Lucas Jordánena, eta Zacarías González Velázquezen Sortzez Garbiaren koadro handi bat, aldare nagusia agintzen duena. 2013an, Egoitza Santuak jubileu urte bat eman zuen tenpluaren sagarapenaren hirugarren mendeurrenagatik, Herenciako biztanleek gehien bisitatzen duten debozio lekuetako bat.
Monumentua
Herenciako komentua da (Ciudad Real, La Mancha), 1656ko azaroaren 15ean sinatutako fundazio-eskritura zuena, Felipe IV.aren seme ez-legezkoa zen Juan José de Austriak emana. Merceko Ama Birjinaren irudi gurtua gordetzen du, herrian La Hermosona izenez ezaguna, komentuaren fundaziotik herriaren sinbolo bihurtu dena. Irudia erregina eta patroi izendatu zuten solemneki 1951ko maiatzaren 22an, Emeterio Echevarría apezpiku-prior zenak, eta 1999an herriko alkate betierekoa izendatu zuten. Herriko jaiak urtero irailaren 24an ospatzen dira. Komentuak erlijio-gune aktibo izaten jarraitzen du; 2010ean barnean gordetzen duen organo barrokoa zaharberritu eta berrinauguratu zuten.
Monumentua
Herenciako haize-errotak nekazaritza-industriako arkitektura tradizionaleko eraikinak dira, zerealak, batez ere garia, ehotzeko erabiliak, haize-energiaren bidez. Herrian errota bat eraikitzeko lehen lizentzia 1778an eman zuten, eta 1790ean dokumentatu zen lehena martxan; XIX. mendean zehar herriak hamaika izatera iritsi zen. Errotak topaleku sozialak ere baziren, harik eta ur-errotek eta industria-lantegiek, Independentzia Gerraren kalteekin batera, haien abandonu progresiboa eragin zuten arte. 2003an jatorrizko hamaikatik zazpi zaharberritu ziren, izen zerbantestarrez bataiatuak, hala nola El Ama, La Sobrina, Dulcinea edo Maritornes, gaur egun herriaren sinboloak.
Monumentua
La Copa de Herencia 1934 inguruan eraikitako ur-biltegia da, La Pedriza lekuan, hiriguneetik bost kilometro ingurura, kaliz itxurako silueta Ciudad Realgo udalerri honen ikur bisual bihurtu dena. José Antonio eta Petronilo García-Navas Jerez anaiek diseinatu zuten hornikuntza hobetzeko, herrira oso emari txikiarekin iristen baitzen ura. Formak eukaristian erabiltzen den kalizean du inspirazioa. Biltegiak putzu bateko ura ponpen bidez biltzen zuen eta grabitatez banatzen zuen, kanalizazio eta balbulen bidez, Caño iturrira arte.
Natura
Herenciako udalerriko mendikate txikia da, 928 metrora iristen dena eta La Manchako lautadaren horizontaltasuna hausten duena. Sierra del Torcón ere deitua, bere puntu garaiena markatzen duen tontorrarengatik; bigarren tontor batek, 899 metrokoak, telebista-errepikagailu bat dauka. Eremuko hainbat herritatik bereizten da, besteak beste Camuñas eta Puerto Lápicetik. Bere maldetan La Rendija aztarnategia kokatzen da, herrian «el tesoro» (altxorra) izenez ezagutzen diren haitzuloko pinturekin.
Jarduera
Herenciako Inauteria, Fiesta de Interés Turístico Nacional (herrialdeko turismo-interesekoa) izendatua, 1365etik dokumentatua dago eta Herenciako egutegiko ospakizunik garrantzitsuena da. Ez du data finkorik, Garizuma arautzen duen egutegi lunarraren araberakoa baita, Errautsaren Asteazkenean hasten dena, jaiaren azken eguna. Eskualdeko gainerako inauteriak baino aste bat lehenago hasten da, Deseosen Igandearekin, eta Prisillasen Ostiralarekin jarraitzen du, tokiko elkarteen kaleetako desfilearen eguna, pebeteroaren pizteaz irekitzen dena, eta Ansiosoen Larunbatarekin, 2007tik aurrera Herenciako urte berriaren hasiera markatzen duena. Maskarek eta pertsonaia tradizionalek izaera berezia ematen diote Herenciako Inauteriari Gaztela-Mantxan.
Jarduera
Merceko Ama Birjinaren Jaiak Herenciako azoka eta jai nagusiak dira, La Manchan (Ciudad Real), eta irailaren 24aren inguruan ospatzen dira. Ama Birjinaren irudia erregina eta patroi izendatu zuten kanonikoki Libertate plazan, Emeterio Echevarría apezpiku-priorrak, 1951ko maiatzaren 22an, eta 1999an herriko alkate betierekoa izendatu zuten.
Bitxikeria
Herenciako mahastiak bere hedapen handia bizi izan zuen 1880tik aurrera Frantziako mahastiak suntsitu zituen filoxeraren krisiaren ondoren, kanpoko eskariak Mantxako ekoizpena bultzatu zuenean.
Gastronomia
Manchega ardiaren esneko gazta, prentsatua eta hogeita hamar egun eta bi urte artean ondua, pleitaren marka orpoan grabatuta eta lorea aurpegietan. Jatorri Deitura Babestuak Ciudad Real, Toledo, Cuenca eta Albacete babesten ditu.