Bidaia-koadernoa · 10 leku

Zer ikusi eta zer egin Fanzaran

Zer ikusi eta zer egin Fanzaran (El Alto Mijares, Gaztelo): 10 leku, monumentuak, natura, jarduerak eta bitxikeriak, argazkiarekin eta Google Maps-eko kokapenarekin.

1 Herriak · 4 Monumentuak · 1 Natura · 1 Jarduerak · 1 Mugarri historikoak · 2 Gastronomia

Fanzaratik gertu dauden herriak

Espainia › Valentziako Erkidegoa › Gaztelo › El Alto Mijares › Fanzara

Zer ikusi eta zer egin Fanzaran

Fanzara
Herria
Fanzara El Alto Mijares eskualdeko udalerri bat da, Castellón probintzian, 295 biztanlerekin (INE 2025), río Mijaresen oinetan dagoen haran batean kokatua, 239 metroko altitudean eta pinudi eta arteadi hedadura handiz inguratua. Populazioaren jatorria domeinu musulmanera doa atzera, nahiz eta lehenagoko iberiar eta erromatar aztarnak dauden; 1259an Jaime I.a erregeak bere emazte Teresa Gil de Vidaureri eta bien seme Pedrori eman zion. Gaztelania hizkuntzako udalerria da, nahiz eta Onda bezalako herri valentzianoz mintzatzaileekiko hurbiltasunak muga linguistikoan kokatzen duen. Lur lehorreko nekazaritzak ureztatutako zitrikoei bide eman die, biztanleriaren zati handi bat Ondako zeramikan lan egiten duen bitartean. Gaur egun aire zabaleko arte urbanoko museoagatik ezaguna den udalerria.
Arte Urbano de Fanzara (MIAU) museoa
Monumentua
Fanzarako Hiri Artearen Museo Amaitugabea, aire zabaleko museoa, 2013tik herriko fatxadetan margotutako muralekin.
Fanzara jaiak
Jarduera
Fanzarak bere zaindari-festak ospatzen ditu urriaren bigarren igandean, Santo Sepulcro, Virgen de Montserrat eta San Roque ohorez, bous al carrer-ekin, anaidi-bazkariekin eta ermitarako prozesioarekin.
Fanzarako gaztelu arabiarra
Monumentua
XIII. mendeko jatorri arabiarreko gaztelua Fanzaran, kaleak estu eta kontzentrikoak dituen hirigune musulmana kontserbatzen duena. Planta irregular eta luzatukoa, muinoaren gainera egokitua, Abuceiten jaurerriari zegokion; Jaume I.ak bere seme Pedrori eman zion 1259an, Jaime de Jéricaren esku geratu zen 1272an eta 1417rako Segorbeko Etxearen jabetzakoa zen jada. Gaur egun hondakinetan dago: goiko barrutia desagertu da eta harresi-zatiak eta dorre nagusiaren oinarria bakarrik geratzen dira, eta horien inguruan Brontze Aroko, iberiar eta islamiar aztarnak aurkitu dira.
Fanzara ibaiaren putzuak
Natura
Ur gardeneko bainu-gunea Fanzarako zubiaren azpian, El Alto Mijares eskualdeko natura-guneetako bat.
el Santo Sepulcro de Fanzara ermita
Monumentua
Baseliza pinuz inguratutako muino batean dago, XVIII. mendetik Fanzarako paisaia menderatzen duena. Herriko jaien gunea da, urriko bigarren igandean ospatzen dena Santo Sepulcro, la Virgen de Montserrat eta San Roque omenez, eta baselizarainoko prozesio ospetsu batekin amaitzen da, non irudia costalerok herriko kaleetan zehar eramaten duten.
la Asunción de Fanzara eliza
Monumentua
Fanzarako Asunción eliza, estilo barrokokoa, herriaren gune historikoaren erdian altxatu zen, aurreko tenplu apalago baten gainean 1682an amaitua; 1742an Elkarizketa kapera gehitu zitzaion eta 1753an sakristia. Nabe bakarrekoa da, sei tarterekin, kontraforteen arteko alboko kaperak eta presbiterio poligonala, kanoi-ganga eta lunetoz estalia, kabeceran izartu bihurtzen dena, apaindura floral esgrafiatuz. Fatxada, albo batean, soila da portadaz aparte, ordena doriko eta jonikoko pilastra gainjarriek bazterrean hartuta, eta oinplano karratuko eta bi gorputzeko kanpandorreak. Elkarizketa kaperak gurutze greziarreko planoa du, tanbore gaineko kupularekin. 1960ra arte Tortosako elizbarrutikoa izan zen, herriko gaztelaniazko parrokia bakarra izanik.
Fanzara Teresa Gil de Vidaureri emandako dohaintza
Mugarri historikoa
Jaime I.ak 1259an eman zizkion gaztelua eta lekua, lehen Abu Zayden jaurerrikoak, Teresa Gil de Vidaureri eta harekin izan zuen semeari; dohaintzak herria Valentziako barnealdeko historia markatu zuen leinu bati lotu zion.
Fanzarako pastizoak
Gastronomia
Boniatoz edo aingeru-ilez betetako pastelak, Gabonetarako labean egiten direnak; rosegon-ekin, madalenekin eta almendra-tortarekin batera Mijareseko herri honetako etxeko gozogintza osatzen dute.
Kardu-lapikoa
Gastronomia
Basa-kardu, aza eta terrazako beste barazki batzuen cocidoa txerri-produktuekin, ibarreko neguko platera; jaietan, aldiz, untxi- eta oilasko-paella eta labeko arroza egiten dira.