Bidaia-koadernoa · 7 leku

Zer ikusi eta zer egin Castrojerizn

Zer ikusi eta zer egin Castrojerizn (Odra-Pisuerga, Burgos): 7 leku, monumentuak, natura, jarduerak eta bitxikeriak, argazkiarekin eta Google Maps-eko kokapenarekin.

1 Herriak · 2 Monumentuak · 2 Bitxikeriak · 2 Mugarri historikoak

Leku bakoitza Castrojerizko erdigunetik zein distantziara dagoen

Nuestra Señora del Manzano kolegiata 1,1 km

Castrojeriztik gertu dauden herriak

Espainia › Gaztela eta Leon › Burgos › Odra-Pisuerga › Castrojeriz

Zer ikusi eta zer egin Castrojerizn

Castrojeriz
Herria
Castrojeriz herri bat da, 794 biztanlerekin, Odra ibaiaren ondoan hedatzen dena, Pisuergarekin bat egin baino apur bat lehenago, Burgosko Odra-Pisuerga eskualdean. Bere kale bakarra, gaztelu hondatuaren gailurra koroatzen duen muinoaren oinetan hedatua —IX. mendearen amaieran Muño kondeak fundatua arabiarren aurka defendatzeko—, Camino de Santiago osoko zeharkaldi luzeena da, 1.500 metrotik gora. 974. urtean García Fernándezengandik Gaztelan emandako lehen forua jaso zuen. 1359an han hil zuten Leonor Gaztelakoa erregina Pedro I.aren aginduz. TAU batez errematatutako gurutzebide bat gordetzen du, antoniotarren oroigarri, hauek monasterioa eta ospitalea izan baitzituzten hiri-hormaz kanpo, eta Santa María eliza, hiru habearte dituena, tenplarioei eta antoniotarrei lotua.
Nuestra Señora del Manzano kolegiata
Monumentua
Santa María del Manzano kolegiata 1214an hasi zen eraikitzen, Berenguela Gaztelakoa erreginak hala nahita -Alfontso VIII.aren alaba eta Fernando III.a Santuaren ama-, eta XIII. mendeko fabrika protogotikoa XV. eta XVIII. mendeetako erreformekin nahasten du. Castrojerizko gaztelua altxatzen den muinoaren oinean altxatzen da, Unescok 2015ean Done Jakue Bidearen Gizateriaren Ondare izendapenaren zabalkuntzan sartu zuen Santiago Bidearen zati batean. 1974ko apirilaren 25ean Bien de Interés Cultural (Espainiako ondare-babes maila gorena) izendatu zuten, eta gaur egun eskultura ertaroko, taula flandriar eta urregintza duen arte sakratuko museo bat gordetzen du.
San Antón komentuaren hondakinak
Monumentua
Alfontso VII.ak 1146 aldera fundatu zuen antoniotarrek zuzendutako erromes-ospitale hau. XIII. mendetik XIV.aren hasierara arte altxatutako tenpluaren arkuak geratzen dira, eta haien azpitik oraindik ere Camino Francés igarotzen da. Villaquirán de la Puebla ondoan kokatua, Castrojeriztik bi kilometrora, San Antonio Abad errege-xenodokio deitua bereziki San Antón sua izenez ezagutzen den gaitzak jotako erromesei arreta ematen zien; Gaztela eta Portugalgo erresumetan San Antonio Ordenaren Encomienda General izendapeneko egoitza izatera iritsi zen, menpeko hogei komenda baino gehiagorekin. Errege-babespean egon zen, non armarriak gordetzen diren ataripean eta ganga-giltzetan, eta bere monjeek gurutze Tau edo San Antonioren ogia bezalako objektuak bedeinkatzen zituzten, fededunek asko bilatuak.
San Antóneko suaren aurkako taua
Bitxikeria
Monje antondarrek ergotismoak jotako erromesak artatzen zituzten —San Anton sua deitua—, eta tau formako gurutzez markatutako objektu bedeinkatuak banatzen zituzten, izurritearen eta gaixotasunaren aurkako babestzat hartzen zirenak.
Castrojerizko forua
Mugarri historikoa
García Fernández kondeak 974an Gaztelako lehentzat jotako foru bat eman zuen, zaldia eta armak mantentzeko gai ziren nekazariak zaldunekin parekatzen zituena: konderriaren mugetan musulmanen arriskua zela eta, kondeak bere oinarri soziala zabaldu zuen Castrojerizko zaldun bilainoei buruzko ordenantza hauekin, horrela gerrarako zaldia zuten nekazariak infantzoiekin, bigarren mailako nobleziarekin, parekatzen zirelarik. Dokumentua hiribildu berean sinatu zen 974ko martxoaren 8an. Hiribildua multzo historiko-artistiko izendatu zuten 1974an.
Leonor erreginaren erailketa gazteluan
Mugarri historikoa
Nuño Núñez kondeak IX. mendean muinoaren gainean eraiki zuen gotorlekua 1359an Leonor Gaztelakoaren, Aragoiko errege-alargunaren, heriotza bortitzaren agertoki izan zen, Pedro I.aren garbiketen barruan.
Bidearen kale luzeena
Bitxikeria
Herrigunea muinoaren oinean luzatzen da mila eta bostehun metro baino gehiagoko kale bakar batean, Frantziar Bideak bere ibilbide osoan zeharkatzen duen luzeena: ilarako hirigintza jakobearraren liburu-adibide bat.